قسمتهایی از سروده های زرتشت درباره مهرورزی و آزادی اندیشه

ترجمه قسمتهایی از گاتها (مندرج در کتاب دیدی نو از دینی کهن تألیف دکتر فرهنگ مهر)

یسنا 28)
ای خداوند جان و خرد! با سپاس و فروتنی، سرم را پیش تو فرود آورده، دستهایم را به سویت دراز کرده و از تو می خواهم که مرا یاری دهی تا با خرد و منش نیک (وهومن) در آبادی جهان و شادی جهانیان کوشا باشیم.
ای خداوند جان و خرد! من و یارانم، با منش نیک به تو رو می آوریم تا از داده های تو که بهره راستی و داد (اشا) است، برخوردار گردیم. از توان تن و نیروی روان بهره مند شویم، و به ارامش و آسایش برسیم.
منش نیک، و راستی و داد را که والا فروزه های خداوند جان و خردند، می ستایم و با راهنمایی آنان سرودهایی را می سرایم که پیش از این کسی نگفته و نشنیده است.
ای خداوند جان و خرد! منش نیک را در من بپرور. برکات دیرپای راستی را در من فزونی ده. به من و یارانم، توان مینوی و شادی زندگی ارزانی دار، تا بتوانیم آن گونه که در سرودهای مقدس تو آمده است، خشم بدخواهان را آرام کنیم و رسم آزار را از جهان برافکنیم.

یسنا 30)
... همه شما در گزینش راه زندگی خود آزادید (این حقی است که طبق قانون اشا برای شما مقرر است) ولی بدانید و آگاه باشید: آنان که اندیشه و منش نیک را برگزینند، خود را در راه روشنایی و درخشندگی جاودان می گذارند و خداوند جان و خرد را خشنود می سازند....
... همیشه به یاد داشته باشید که:
ارمغان راستی همانا زندگی بهتر، پربارتر، شادی بخش تر و پرآرامش تر است و میوه دروغ همانا زیان دیرپا، اندوه جان سوز و ناآرامی شرربار است. از این رو به شما اندرز می دهم که: منش نیک را برگزینید، تا در پرتو فروغ روشنایی اهورایی به خرسندی جاودان برسید.

یسنا 31)
ای خدای دانا!
تو با خرد خود روان ما را آفریدی، به ما جان دادی، نیروی اندیشیدن و سخن گفتن را تو در ما به ارمغان نهادی، تا هر یک از ما راهی را که می خواهد، آزادانه برگزیند. همچنین تو پیامدهای گزینش هر یک از این دو راه را به ما گوشزد کردی، و نیز تو به ما توجه داده ای که با این آزادی انتخاب، هر کس معمار سرنوشت خود است. دانا و نادان، راستگو و دروغگو، سازنده و ویرانگر، اندیشه و باوری را که در سر و دل دارند آشکار می کنند و میوه های آن را دریافت می دارند.
.... خداوندا! ما را از پاداش کسانی که با بینش و خرد، در راه خدمت به دیگران گام بر می دارند، و از روی راستی و دین برای آبادانی خانه، ده، شهر، کشور و جهان تلاش می کنند، و با مدارا و مهر در گسترش و پیشرفت پیام توکوشش می نمایند، و می خواهند با منش نیک و راستی به تو پیوسته و با تو یکی شوند، آگاه نما!
خداوندا! راز مهر ورزیدن، مدارا کردن، و نیک اندیشیدن را به ما بنما.

یسنا 43)
خدای دانا و توانا، خرسندی را به کسانی ارزانی می دارد که در خرسند کردن دیگران کوشا باشند...
خدایا! فروغ نیک اندیشی را بر من بتابان تا با برخورداری از آن، در مهربانی، خرسندی و آرامش بخشی به دیگران، کامیاب گردم.
خدای دانا و توانا بهترین نیکی را به کسانی ارزانی می دارد که آسایش خود را در آسایش دیگران جستجو کنند.
خدای دانا و توانا بهترین خوشبختی را به کسانی می دهد که در زندگانی مادی و معنوی، راه راستی و رسایی (کمال) را به دیگران نشان دهند و بکوشند تا خود و دیگران را همانند آفریننده توانا، آزاده، سازنده و افزاینده بار آورند.
خدایا! راه یکی و آن راه راستی است و آن راهی است که به آستان خدایی می رسد.
ای مزدا! اندیشیدن در آرامش سکوت، دانش افزاست. کسی که از دانش و پرورش بهره داشته باشد، به دروغکار نمی پیوندد. خوش آمد او را نمی گوید و از همکاری با او پرهیز می کند. زیرا دروغکاران، دشمنان راستکاران بوده و هستند.

یسنا 44)
ای خدای دانا! می دانم که بهترین دین برای جهانیان آن دینی است که جهان و جهانیان را پیشرفت دهد و آن دین، آرامش بخش اندیشه، گفتار و کردار است.

یسنا 45)
خداوند دانا، در شهریاری و توانایی خود، حق آزادی انتخاب را به ما داده است. به ما آزادی داده است تا با گزینش خود مسوول پیشرفت یا عقب ماندگی، شادی یا اندوه خود باشیم.

یسنا 48)
هر کس با گزینش خود به خوبی و بدی می گراید، و گفتار، کردار و دین خود را با منش خود، به گونه ای شکل می دهد. همین چگونگی اندیشه، و همین گزینش را است که سرنوشت و آینده آدمی را می سازد.
بی گمان، آبادی جهان تندرستی و فراخ روزی می آورد. خدای دانا، جهان را به همه نعمتهای آن، برای زندگی و شادی داده است. آدمیان امانتدار جهان و طبیعتند و برابر قانون اشا، باید جهان را سبز و آباد نگاهدارند، و بهتر و نیکوتر کنند.
ای مردمان! خشم را از خود دور کنید. نگذارید هیچ چیز شما را به ستم و سنگدلی وادارد. هرگز مهر و فروتنی را از دست ندهید.

سخنان اندیشمندان

«حکم مکنید تا بر شما حکم نشود.»

— انجیل متی، باب 7، آیه 1